Kanada’da Yaşamayan Yabancılar Şirket Kurabilir mi?
Kanada, güçlü ekonomisi, iş dostu düzenlemeleri ve küresel pazarlara erişim imkânı ile girişimciler için cazip bir ülkedir. Ancak Kanada’da yaşamayan yabancı yatırımcılar için şirket kurma süreci belirli yasal gereklilikler içermektedir. Bu yazıda, yabancı girişimcilerin Kanada’da şirket kurabilmesi için izlenmesi gereken adımları ve sağlanması gereken belgeleri ele alacağız.
Kanada’da Şirket Kurma Şartları
Kanada’da ikamet etmeyen girişimciler, Corporation (Limited Şirket – Inc./Ltd.) kurabilirler. Ancak Sole Proprietorship (Şahıs Şirketi) ve bazı eyaletlerde Partnership (Ortaklık Şirketi) kurmaları mümkün değildir. Bunun nedeni, şahıs şirketlerinin doğrudan bireyin ikametiyle bağlantılı olmasıdır.
Corporation türü şirketler, ayrı bir tüzel kişilik olarak kabul edildiğinden yabancılar için daha uygun bir seçenektir. Ancak, federal veya eyalet bazında şirket kurarken bazı ek gereklilikler bulunmaktadır.
Federal ve Eyalet Bazında Şirket Kurma Kuralları
Kanada’da şirketler federal veya eyalet bazında kayıt altına alınabilir. Bu seçim, işinizin faaliyet alanına ve büyüme planlarınıza bağlı olarak değişebilir.
- Federal Şirket Kurulumu: Kanada genelinde faaliyet göstermek isteyenler için uygundur. Ancak, federal şirketlerde en az bir Kanada vatandaşı veya daimi oturum sahibi direktör olması zorunludur. Eğer böyle bir ortak yoksa, eyalet bazlı şirket kurmak daha mantıklı olabilir.
- Eyalet Bazlı Şirket Kurulumu: Sadece belirli bir eyalette faaliyet gösterecek şirketler için uygundur. British Columbia ve Ontario gibi bazı eyaletlerde %100 yabancı sahiplik mümkündür, ancak Alberta, Manitoba, Saskatchewan gibi bazı eyaletlerde en az bir Kanada vatandaşı veya daimi oturum sahibi direktör gereklidir.
Şirket Kurma Süreci
Kanada’da şirket kurmak için aşağıdaki adımları takip etmek gereklidir:
1. Şirket Türünü Belirleyin
Corporation (Limited Şirket – Inc./Ltd.), yabancılar için en iyi seçenektir. Bu yapı, girişimcilerin kişisel varlıklarını iş borçlarından koruma avantajı sunar. Eğer Kanada’da bir ortağınız varsa, General Partnership (Genel Ortaklık) seçeneği de değerlendirilebilir.
2. Şirketin Kayıt Yerini Seçin
İşletmenizin yalnızca belirli bir eyalette mi yoksa Kanada genelinde mi faaliyet göstereceğini belirleyerek federal veya eyalet bazlı kayıt arasında seçim yapmalısınız.
3. Şirket İsmini Kaydedin
Eğer özel bir isimle şirket kurmak istiyorsanız, NUANS isim uygunluk raporu almanız gerekmektedir. Alternatif olarak, Kanada hükümeti tarafından verilen numaralı bir şirket (örneğin, “1234567 Canada Inc.”) kurabilirsiniz.
4. Şirket Kuruluş Belgelerini Hazırlayın
Şirketinizi resmileştirmek için aşağıdaki belgeleri hazırlamanız gerekecektir:
- Articles of Incorporation (Şirket Tüzüğü) – Şirketin adı, hissedarları ve iş faaliyetlerini içeren resmi belge.
- Registered Office Address (Kayıtlı İşletme Adresi) – Kanada’da bir adres göstermelisiniz. Sanal ofis veya kayıtlı temsilci hizmetleri kullanılabilir.
- Hissedarlar Sözleşmesi – Eğer birden fazla hissedar varsa, hisselerin nasıl bölüşüleceğini belirleyen bir sözleşme hazırlanmalıdır.
5. Vergi ve İşletme Kayıtlarını Tamamlayın
Şirketinizin Kanada Gelir İdaresi (CRA) ile yasal olarak işletme faaliyetlerine başlaması için aşağıdaki kayıtlara ihtiyacınız olacaktır:
- Business Number (BN) – Kanada Gelir İdaresi (CRA) tarafından verilen işletme numarası.
- GST/HST KDV Kaydı – Yıllık geliri 30.000 CAD üzeri olan işletmeler için zorunludur.
- Payroll Account (İşçi Çalıştırma Durumunda) – Kanada’da işçi çalıştırmayı planlıyorsanız, işveren hesabı açmanız gerekmektedir.
6. Şirket Banka Hesabı Açın
Kanada’da bir ticari banka hesabı açmak için aşağıdaki belgeler gereklidir:
- Şirket Kuruluş Belgeleri (Articles of Incorporation)
- Business Number (BN) Belgesi
- Şirket Sahiplerinin Pasaport veya Kimlik Kopyası
- Kanada’da Fiziksel Adres veya Yetkili Temsilci
Bazı bankalar hesap açmak için şahsen başvuruyu zorunlu kılarken, bazı fintech çözümleri uzaktan hesap açmanıza olanak tanır.
Kanada’da Şirket Kurmak İçin Gerekli Belgeler
Kanada’da yaşamayan yabancı yatırımcıların şirket kurarken sunması gereken belgeler şunlardır:
- Pasaport veya Kimlik Belgesi
- Adres Kanıtı (Fatura veya Banka Dökümü)
- Articles of Incorporation (Şirket Kuruluş Belgesi)
- NUANS Raporu (İsimli Şirketler İçin)
- Registered Office Address (Kanada’da Kayıtlı Adres)
- Business Number (BN) ve Vergi Kayıtları
- Banka Hesabı Açılışı İçin Gerekli Belgeler
Sonuç
Kanada’da ikamet etmeyen yabancı girişimciler için şirket kurmak mümkündür, ancak belirli yasal gereklilikler yerine getirilmelidir. Corporation (Limited Şirket – Inc./Ltd.) yapısı, yabancı yatırımcılar için en uygun seçenektir. Federal şirket kurulumunda en az bir Kanada vatandaşı veya daimi oturum sahibi direktör bulundurulması gerektiği unutulmamalıdır. Eyalet bazlı şirketlerde ise her eyaletin farklı düzenlemeleri bulunmaktadır.
İşinizi sağlam bir yasal çerçeveye oturtmak için bir iş danışmanı veya muhasebeci ile çalışmanız faydalı olacaktır. Kanada’da şirket kurma süreci hakkında daha fazla bilgi almak veya danışmanlık hizmeti almak isterseniz, bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Kaynakça
- Government of Canada – Corporations Canada: https://ised-isde.canada.ca
- Canada Revenue Agency (CRA) – Business Registration: https://www.canada.ca/en/revenue-agency.html
- Ontario Business Registry: https://www.ontario.ca/page/ontario-business-registry
- British Columbia Business Registry: https://www.bcregistry.ca
- Canada Start-up Visa Program: https://www.canada.ca/en/immigration-refugees-citizenship/services/immigrate-canada/start-visa.html
